СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм, Ткаченкэ Андрей и цIэр зезыхьэм, щагъэлъагъуэ «Промыслы и ремёсла Адыгеи» выставкэр.

— Къэбэрдей-Балъкъэрым исхэм Iэмал яIэщ Адыгей щIыналъэм и дахагъэр зи лэжьыгъэхэм къыщызыгъэлъэгъуа IэпщIэлъапщIэхэм я Iэдакъэ къыщIэкIахэм зыхагъэгъуэзэну, — жиIащ Карчаевэм. — Концертхэр, спектаклхэр, выставкэхэр зыхэт щэнхабзэ программэ гъэщIэгъуэн хьэщIэхэм дагъэлъагъунущи, зыкъревгъэхьэлIэ!

Выставкэр къызэзыгъэпэща зэгухьэныгъэм и унафэщI ЛIыщ Ахьмэд жиIащ я щIыналъэм и къэралыгъуэр илъэси 100 зэрырикъум, лъэпкъыр къэщIэрэщIэжыну Iэмал зэриIэм мыхьэнэшхуэ иIэу къызэрилъытэр. Абы музейм тыгъэ хуищIащ пхъэм къыхищIыкIа и скульптурэр, хьэуам, псым, щIым, зэныбжьэгъугъэм я дамыгъэр икIи республикэм щыпсэухэм фIыщIэ яхуищIащ гуапэу къызэрырагъэблэгъам, зэхыхьэр гукъинэжу къызэрызэрагъэпэщам папщIэ.

Сабийхэм я гъэмахуэ зыгъэпсэхугъуэ лъэхъэнэр шынагъуэншэу икIи къызыхуэтыншэу екIуэкIыным гулъытэшхуэ щегъуэт ди республикэм. Къэрал унафэщIхэм я нэIэм щIэмыкI а Iуэхугъуэм иджыблагъэ щытепсэлъыхьащ КъБР-м Лэжьыгъэмрэ социальнэ дэIэпыкъуныгъэмкIэ и министерствэм къыщызэрагъэпэща зэIущIэм. Абы и лэжьыгъэм хэтащ министр Асанов Алим, ди республикэм и Iэтащхьэм и нэIэм щIэту лажьэ, КъБР-м Сабийм и хуитыныгъэхэмкIэ и уполномоченнэ Лъынэ Светланэ, къаIэта IуэхугъуэмкIэ жэуап зыхь IэнатIэхэм я лIыкIуэхэр.

ЗэIущIэм доклад щищIащ КъБР-м лэжьыгъэмрэ социальнэ дэIэпыкъуныгъэмкIэ и министрым и къуэдзэ Романовэ Еленэ. Абы зэрыжиIамкIэ, сабийхэм я мыгъэрей зыгъэпсэхугъуэ лъэхъэнэм хухахащ псори зэхэту сом мел

Гулъытэншэу къэнэнукъым балигъыпIэм имыува ныбжьыщIэхэу лэжьэну хуейхэри. Апхуэдэхэм ящыщу ныбжьыщIэ 948-рэ IэнатIэ зэмылIэужьыгъуэхэм пIалъэкIэ увауэ мэлажьэ.

ЗэIущIэм къыщаIэта Iуэхугъуэ псори хуэунэтIащ республикэм ис сабийхэмрэ ныбжьыщIэхэмрэ гъэмахуэ зыгъэпсэхугъэ зэманыр шынагъуэншэу, купщIафIэу, гъэщIэгъуэну зэрагъэкIуэным.

Урысейм щыщ шапсыгъ щIалэ, дзюдомкIэ бэнакIуэ Угольников Михаил Монголием и щыхьэр Улан-Батор мэкъуауэгъуэм и 26-м щекIуэкIа «Тажышхуэ» зэхьэзэхуэм дыщэ медаль къыщихьащ.

Къэрал ныпым и лъабжьэ щIэтыну Iэмал ямыIа пэтми, УФ-м икIа гуп къыхэхам хэтахэр медалкIэ зэщIэблауэ къэкIуэжащ. Килограмм 90 нэхърэ мынэхъ хьэлъэхэм яхэту бэна Угольников Михаил дыщэкIэ иришэжьа Iуэхур адэкIи къеIэбыхыжакъым. ТекIуэныгъэр зыхуэфащэр щызэхэкIын хуей бэнэгъуэм шапсыгъ щIалэм къыщыхуэзат Узбекистаным щыщ Бобонов Давлат. Михаил и текIуэныгъэм къыкIэлъыкIуащ Каниковский Матвейрэ Тасоев Иналрэ я дыщэхэр. Урысейм икIахэм псори зэхэту дыщэ медалитхурэ домбеякъ медалитIрэ къахьащ, абы ищIыIужкIэ гуп зэпеуэми япэ увыпIэр щаубыдащ. ЕтIуанэ увыпIэр яIэрыхьащ Японием икIахэм, ещанэр – Монголием щыщхэм.

Нэгъуч Жэнболэт и гъэсэн цIэрыIуэр и лъэпкъэгъухэм фIыуэ яцIыху. Илъэс кIуам Париж щекIуэкIа зэпеуэм домбеякъ медаль къыщихьа нэужь, «Шыу Хасэм» и жэрдэмкIэ Угольниковым адыгэш иратауэ щытащ.

— Мишэ игукIи и псэкIи ирогушхуэ адыгэ лъэпкъым къызэрыхэкIам, — жиIащ абы щыгъуэм хыIуфэIус шапсыгъхэм Шы гъэхъунымкIэ я Хасэм и унафэщI Ныбэ Жамболэт. – Абы и анэр пасэрей шапсыгъ лъэпкъыжь Аллэлохэ ящыщщ. Езы щIалэр щIэх-щIэхыу къуажэм къокIуэж, и лъэпкъым теухуауэ нэхъыбэ къызэрищIэным иужь итщ. ЩIалэм игу хэхъуэу щетIагъэ цейри, хъурыфэ пыIэри, щIакIуэри, куэд щIауэ шы шэсыну зэрыхуейр ящIэрти, «Шыу Хасэм» щыщхэм а гуращэр кърагъэхъулIащ.

И пхъурылъхум щыгуфIыкI и адэшхуэ Аллэло Щэрэхьмэт, «адыгэлI хъупа» щIалэщIэм ехъуэхъуну къуажэм къеблэгъа Агуей-Шапсыгъым и нэхъыжьхэр, «Шыу Хасэм» щыщ щIалэхэр икIи, дауи, дзюдомкIэ и гъэсакIуэ, Урысейм щIыхь зиIэ и тренер Нэгъуч Жэнболэт сымэ кърихьэлIауэ щытащ а махуэшхуэм. Зэрытлъагъущи, нэхъыжьхэм я дзыхьыр щIалэм игъэпэжащ.

        

КъБР-м ЩэнхабзэмкIэ и министерствэм, Урысейм и СурэтыщIхэм я зэгухьэныгъэм и Къэбэрдей-Балъкъэр къудамэм, ди республикэм и Лъэпкъ музейм къызэрагъэпэщауэ мы махуэхэм йокIуэкI Хэжь Алик и гъэлъэгъуэныгъэ. «Сыт пшэхэр щIесыр…» зи фIэщыгъэ зэIущIэр зи утыку щекIуэкIар Лъэпкъ музейращ.

Хэжь Алик Мухьэмэд и къуэр 1961 гъэм Дыгулыбгъуей къуажэм къыщалъхуащ. 1984 гъэм абы къиу-хащ Къэрэшей-Шэрджэсым и пединститутым и художественнэ-графикэ къудамэр. Урысейм и Художникхэм я союзым хэтщ. 1985 гъэм щыщIэдзауэ Алик хэтщ республикэм, щIыналъэ гъунэгъухэм, Урысей Федерацэм щекIуэкI гъэлъэгъуэныгъэхэм. Езым и лэжьыгъэхэм хухэха выставкэ 1999 гъэм Налшык япэу щекIуэкIащ.

— Мы пэшым и закъуэкъым гъэлъэгъуэныгъэм игъэдахэр, абы нэху ищIащ зэрымузейуэ, — жиIащ зэIущIэр къызэIузыха икIи езыгъэкIуэкIа, Алик и гъусэу еджауэ ар фIы дыдэу зыцIыху, Лъэпкъ музейм щIэлъхэм цIыхухэр хэзыгъэгъуазэ и къудамэм и унафэщI Къантемыр Лари- сэ. — Илъэс 20 ипэкIэ къызэIуихауэ щыта гъэлъэгъуэныгъэм еслъыту жысIэнщи, Алик и гуащIэр балигъыпIэм иуващ, и IэдакъэщIэкIхэм пкъы нэхъ ящIэлъ хъуащ.Абы теухуауэ зи псалъэ дыщ1эдэ1ур лъэпкъ музейм и пэшышхуэм зи нэ1э тет Къантемыр Ларисэщ.

                ( Голос Кантемировой 1м 12 сек.)

        

Украинэми, нэгъуэщ1 хъыбарегъащ1э 1уэхущ1ап1эхэми  зэбграгъэх хъыбарнэпц1хэр гутегъэхуэгъуейщ. Хъыбарыпц1хэмрэ абыхэм япэджэж пэжхэмрэ. Ди микрофоныр хуит худощ1 Адыгэ псалъэ газетым и къудамэхэм ящыщ зым зи нэ1э тет, журналист Къумахуэ Аслъэн. Абы и деж нэхъ пэжыр къыщытщ1энщ.

 ахэр къызэрыщыхъум тедгъэпсэлъыхьк1эрэ.

  

Къэбэрдей-Балъкъэрым шыщхьэуIум (августым) лэжьэн щыщIидзэнущ зи узыншагъэм сэкъат иIэ сабийхэм защIэгъэкъуэным теухуа «Дызэщхькъым, ауэ псори дызэхуэдэщ» щIыналъэ проектым.

А Iуэхур гъэзэщIэным текIуэдэну ахъшэ къаритащ ЩIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ федеральнэ агентствэм. КъБР-м Егъэджэныгъэмрэ щIэныгъэмкIэ и министерствэр и дэIэпыкъуэгъуу, абы 2022 гъэм иригъэ-кIуэкIат Кавказ Ищхъэрэ федеральнэ щIыналъэм ис щIалэгъуалэм я проектхэмкIэ зэпеуэм.

НэхъыфIу къалъыта проектым елэжьар Налшык къалэм и щIыпIэ администрацэм и къулыкъущIэ Иуаз Астемырщ. ЩIалэм и мурадщ илъэси 10-м къыщыщIэдзауэ 16-м нэс хъу сабийхэр (зи нэм фIыуэ имылъагъухэр) езым я ныбжьхэм — курыт еджапIэхэм щIэсхэм — яхишэну, гъащIэм зэрыздрагъэкIунумкIэ сэбэп яхуэхъуну.

— «Ладья» спорт школым шахматымкIэ зэпеуэ къыщызэдгъэпэщынущ.  

Проектым къыщыгъэлъэгъуа Iуэхухэр 2022 гъэм и шыщхьэуIум къыщыщIэдзауэ 2023 гъэм и гъатхэпэ пщIондэ ягъэзэщIэнущ.

          Редактор: М.Т.Мизова

от admin

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован.